Atmacalar törenle doğaya salındı
KARS KUZEYDOĞA DERNEĞİ ARHAVİ’DE BİR İLKE İMZA ATTI
Artvin Arhavi Atmaca Salma ve Halkalama Şenliğinde Türkiye’de ilk defa bir atmacaya uydu vericisi takıldı
Orman ve Su İşleri Bakanlığı Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü ve Arhavi Avcılar ve Atmacacılar Derneği Artvin’in Arhavi ilçesinde düzenledikleri atmaca salma ve halkalama şenliğinde, KuzeyDoğa Derneği Türkiye’de bir ilke imza attı. Düzenleme komitesi izni ile Türkiye de ilk defa bir atmacaya (Accipiter nisus) uydu vericisi takan dernek ekibi, atmacanın göçünü ve hareketlerini dakika dakika uydudan ve izlemeye aldı. Atmacaların ülkemiz üzerinden göçleri devam ederken, atmacacılığın bir geleneksel bir faaliyet olduğu bu bölgede, atmacalar artık halkalanıyor ve uydu vericisi ile takip ediliyor. Atmacaların göçe nasıl uyum sağladıkları uydudan gelecek veriler ile belirlenecek. KuzeyDoğa Derneği, Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü ile daha kapsamlı atmaca araştırmalarının yapılması planlanıyor.
İlçeye bağlı Güngören köyünde yapılan atmaca salımı törenine, Artvin Valisi Kemal Cirit, Rize Valisi Ersin Yazıcı, Ak Parti Rize Milletvekili Nusret Bayraktar, Tabiat Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü İdare Hizmetleri Daire Başkanı Cihangir Altun, Tabiat Koruma ve Milli Parklar Rize Bölge Müdürlüğü Mustafa Bulut, Arhavi Kaymakamı Muhammet Lider, Hopa Kaymakamı Mehmet Ali Özkan, Arhavi Belediye Başkanı Coşkun Hekimoğlu, Arhavi Avcılar ve Atmacacılar Derneği İdare Kurulu Başkanı Refik Lakerta, Kafkas Üniversitesi Yaban Hayati Kurtarma ve Rehabilitasyon Merkezi Müdür Doç. Dr. Erdoğan Uzlu, KuzeyDoğa Derneği Bilim Koordinatörü Uzman Biyolog Emrah Çoban ile çok fazla sayıda atmacacı ile insanlar yer aldı. Konuşmaları takiben yaklaşık olarak 64 atmaca halkalanarak doğaya salındı. Arhavili atmacacı Muammer Alın’ın ‘ Siyah ‘ isimli atmacasına KuzeyDoğa Derneği tarafından 5 gramlık en son teknoloji uydu vericisi takılarak Vali Cirit tarafından doğaya salındı.
KuzeyDoğa Derneği Başkanı ve Utah Üniversitesi Biyoloji Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Çağan Şekercioğlu, “Türkiye’de ilk kez bir atmaca uydu vericisi ile takip edilerek göç rotası belirlenecektir. Tabi tek bir atmacayı takip etmek bilimsel olarak yeterli değildir. Ümidimiz, Orman ve Su İşleri Bakanlığı’nın desteğiyle düzinelerce atmacanın ve yaz atmacası gibi yakalanan diğer önemli yırtıcı kuş türlerinin de takip edilmesidir. Bu şekilde Türkiye’deki yırtıcı kuşların daha iyi korunması için gereken önemli bilimsel veriler elde edilecek ve bölgedeki geleneksel atmacacılığın atmaca ve diğer yırtıcı kuşlara daha az zarar vermesi sağlanacaktır.”
KuzeyDoğa Derneği Bilim Koordinatörü Emrah Çoban da, “KuzeyDoğa Derneği olarak Doğa Koruma Milli Parklar Genel Müdürlüğü ile birlikte yürüttüğümüz bir çalışma neticesinde Türkiye’de ilk defa atmacalara uydu vericisi taktık ve göçleri uydu üzerinden takip etmeye çalışacağız. Bu çalışmaya Artvin in Arhavi ilçesinde gerçekleştirdik. Burada gerçekleştirme sebebi ise atmacalar bir kültür olarak göçün ilk başında yakalanıyor ve göçün son aşamasında da geri bırakılıyordu. Bu yaşayan bir kültürdür. Buradaki atmacalar insanlarda tutuluyordu. Bir şenliğe dönüştü bu sene Arhavi Avcılık ve Atmacacılık Derneğinin organize ettiği bir şenlikle elde bulunan yaklaşık 64 atmaca doğaya tek bir noktadan geri bırakıldı ve bu bırakma işlemi sırasında atmacaların hepsine üzerinde Türkiye numaraları yazılı halkalar takıldı. KuzeyDoğa Derneği olarak da biz bir tane atmacaya göçünü takip edebilmek için uydu vericisi taktık. Bu Türkiye’de yapılmış ilk çalışma uydu vericisi takılmış ilk atmaca. Elde tutulan ve doğaya tekrar bırakılan atmacaların doğaya uyum süreçlerini bize anbean gösterecek. Bu şekilde biz atmacaların anlık hareketlerini uydu üzerinden izleyebileceğiz.” diye konuştu.
Çoban, atmacaların özellikleriyle ilgili de şunları söyledi:
“Atmaca özellikle Doğu Karadeniz bölgesinde çok kutsal sayılan bir kuş kültürü çok eskiye dayanıyor. Eskiden atmacaları yakalayıp onları evcilleştirip üç ay boyunca bıldırcın avı yaparlarmış ve bununla aslında kendilerine besin kaynağı üretiyorlarmış kışı geçirmek için. Daha sonra bu bir hobiye dönmüş bir güç gösterisine dönmüş ve daha sonrada bir kültüre dönmüş aslında. Şimdi insanlar avcılık yapmıyorlar bıldırcın avı yapmıyorlar atmacalarla. Ancak kültürlerinde böyle bir şey olduğu için yakalayıp besleyip özellikle dişi ve gençleri, daha sonra da iki ay sonra bu atmacaları doğaya geri bırakıyorlar.” kha