Anadolu'ya Sultan Alparslan'dan 40 yıl önce müritleriyle gelerek Malazgirt Savaşı'na zemin hazırlayan Ebü'l Hasan el-Harakânî (k.s.) burada şehid düşer. Sultan Alparslan¸ 1071 yılında Malazgirt Savaşını kazanınca¸ kendisinden uzun yıllar önce buraya gelen ve bir Kars muhasarasında şehit düşen bu yüce şahsiyet için bir türbe ve mescit inşa ettirir.
Evliya Çelebi¸ Kars Kalesi'nin III. Murad devrinde Lala Mustafa Paşa tarafından tamir edildiğini anlatırken bir askerin paşaya aktardığı rüyasını nakleder. Buna göre asker paşaya¸ rüyasında gördüğü yaşlı bir zatın kendisinin Ebü'l Hasan el-Harakânî olduğunu ve makamının burada bulunduğunu söylediğini¸ kendisinden ayağını bastığı yeri kazmasını istediğini anlatır¸ bunun üzerine 100 işçi yeri kazmaya başlar ve üzerinde¸ "Menem şehîd ü saîd Harakânî" ibaresi yazılı dört köşe bir somaki mermer bulunur. Gaziler mermeri tekbir ve tevhidle kaldırınca kabir ortaya çıkar. Yaralı pazusuna sarılı makrame ile sırtındaki hırkasının bile henüz çürümediği görülür; vücudunun sağ tarafındaki yarası hâlâ kanamaktadır. Gaziler yine tekbirle kabri kapatırlar. Kalenin içine ilk olarak Lala Mustafa Paşa tarafından Ebü'l-Hasan el-Harakânî adına yeniden bir tekke ile cami inşa ettirilir.
Yıllardır devam eden Ebu'l Hasan El-Harakânî Külliyesi'nin inşaat safahatına yakından ilgi gösteren Vakıf Başkanımız H. Hamidettin Ateş Efendi ile geçtiğimiz yıllarda Kars'a yaptığımız bir ziyarette Şehit Ebul Hasan Harakani Külliyesi Yaptırma ve Yaşatma Derneği Başkanı Yavuz Uzgur¸ külliye kapsamında yürütülen faaliyetleriyle ilgil şu açıklamalarda bulunmuştu:
"Birinci aşamada Evliya Camii ve türbe ile vakıflara ait 2 bin dönümlük arazi üzerinde iyileştirme yapıldı. Sizler gibi değerli büyüklerimizin himmetleriyle yapılan inşa faaliyetleri tamamen kendi mirasına uygun olarak¸ kendi kültürü içerisinde Selçuklu ve Osmanlı mimarisi tarzında yapıldı. Bu çalışmalarla cami ile türbe yapılarak ibadete açıldı.
İkinci aşama olarak; içerisinde uluslararası araştırmalara açık olacak bir kütüphane¸ Hasan Harakânî zamanında hizmet veren ve bundan sonra da fakir fukaranın yemek ihtiyacını karşılayacak olan aşevi¸ 3 bin kişilik Evliya Cami¸ Ebul Hasan Harakani türbesi¸ Harakani Haziresi¸ Ermeniler tarafından yakılan Ulu Cami¸ bu caminin bahçesinde kaybolan ve şimdi ortaya çıkarılacak olan Seyitler Haziresi¸ Beylerbeyi Sarayı¸ Alparslan'ın ilk Cuma namazını kıldırdığı Kümbet Mescidi¸ Vakıflar Genel Müdürlüğü tarafından onarımı yapılan Aliağa Cami¸ 200 kişilik misafirhane¸ umumi abdesthaneler¸ banyolar ve şadırvanlar bulunacak olan külliyenin 7 adet da kapısı olacak şekilde büyük bir külliyeye dönüştürülecektir."
Kars ilimiz¸ manevî önderi Harakânî Hazretleri ile olduğu kadar "Sarıkamış Şehitleriyle" de duayla anılmaktadır. Bundan böyle de hep hayırla anılacaktır .
kaynak: somuncu baba dergisi