3-9 Kasım Organ Bağışı Haftası

3-9 Kasım Organ Bağışı Haftası

Kars İl Sağlık Müdürü Dr. Ümit Düğer 3-9 Kasım Organ Bağışı Haftası ile ilgili açıklamalarda bulundu.

Düğer şunları söyledi:

“Organ bağışı; kişi hayatta iken, serbest iradesi ile tıbben yaşamı sona erdikten sonra doku ve organlarının başka hastaların tedavisi için kullanılmasına izin vermesidir. Organ ve doku nakli hizmetleri ülkemiz açısından son derece önemlidir. Tedavileri sadece organ ve doku nakli ile mümkün olan hastaların sayıları giderek artmaktadır. Bu hastaların bir kısmı uygun organ ve doku bulunamadığı için yaşamlarını kaybetmekte, bir kısmı ise tedavi olmak amacı ile yurt dışına giderek organ ve doku nakli olmaya çalışmaktadır. Yurt dışı tedavileri, ülkemize trilyonlarca liralık maliyet getirmektedir. Yurt dışına tedaviye giden bazı hastalar ise uygun olmayan koşullarda yapılan nakiller nedeniyle hayatlarını kaybetmektedirler. Organ ve doku nakli ile ilgili hizmetler 2238 sayılı kanun ile yürürlüktedir. Bu kanunla organ ve doku nakli ile ilgili usul ve esaslar belinlenmiştir. 18 yaşından büyük ve mümeyyiz olan bir kişiden organ ve doku alınabilmesi için vericinin en az iki tanık önündü bilinci açık ve tesirden uzak olarak önceden yerilmiş yazılı, imzalı veya sözlü olarak beyan edip imzaladığı tutanağın bir hekim tarafından imzalanması gereklidir. Organ bağışında bulunan kişilerin organ bağış kartını daima yanında taşıması organ bağışı işleminin karışıklık ve gecikme olmaksızın yerine getirilmesini sağlayacaktır. Organ bağışı yapanların bu durumdan ailelerini de haberdar etmeleri daha sonra çıkacak problemleri önlemek açısından yararlı olacaktır. Organ alacak hastalar öncelikle kan grubu ve doku grubu uyumuna, yaş, boy, kilo gibi kriterlere ayrıca tıbbi aciliyet durumuna göre belirlenir. Cins, ırk, din, zengin-fakir ayırımı yapılmaz. Tedavisi sadece organ ve doku nakli ile mümkün olan hastalıklar, tüm dünyanın olduğu gibi, ülkemizin de en önemli sağlık sorunlarının başında yer alıyor. Türkiye’de, organ ve doku nakli bekleyen hastaların sayısı her geçen gün artmakta. Özellikle kalp ve karaciğer nakli bekleyen hastalar, uygun organ bulunamaması nedeniyle hayatlarını kısa süre içinde kaybetmekte veya hastaların bir kısmı tedavi olabilmek amacı ile yurt dışına giderek organ ve doku nakli olmak istemektedir. Türkiye’de yaklaşık 40 bin kronik böbrek yetmezliği hastası, haftanın 3 günü diyaliz cihazına bağlı olarak ‘böbrek nakli olabilmek umuduyla’ yaşamını sürdürmeye çalışıyor. Ancak, bu hastaların yılda sadece 600’ü bu olanağa kavuşuyor. Türkiye’de yeterli sayıda ‘Organ Nakli Merkezi’ ve deneyimle bilim adamı olmasına rağmen, nakil sayıları henüz istenilen düzeye ulaşamamıştır. Yapılan araştırmalara göre toplumumuz organ bağışı konusunda, yeterince duyarlı değildir.İlimizde organ bağışı ile ilgili işlemlerin yürütülmesi ve organ bağışı ile ilgili olarak vatandaşlarımızı bilgilendirmez üzere Sağlık Müdürlüğümüzde ve Hastanelerimizde Organ Bağış Büroları hizmet vermektedir.”

Dr. Ümit Düğer ayrıca, “Halkımız, İl Sağlık Müdürlüğü’nde, Hastanelerde,TSM,ASM, Emniyet Müdürlüklerinde Organ nakli yapan merkezlerde, Organ nakli ile ilgilenen vakıf ve derneklerde organlarını bağışlayabilir.” diye konuştu.

ORGAN NAKLİ NEDİR?

Vücutta görevini yapamayacak kadar hasta ve hatta bedene zararlı hale gelen bir organın yerine canlı bir vericiden veya ölüden alınan sağlam ve aynı görevi üstlenecek bir organın nakledilmesi işlemine “Organ Nakli” veya “Organ Transplantasyonu” denir.

HANGİ ORGAN VE DOKULARIN NAKLİ YAPILMAKTADIR?

Nakli yapılan organlar:

-Böbrek

-Kalp kapağı

-Karaciğer

-Kornea

-Kalp

-Kemik

-Akciğer

-Kemik iliği

-Pankreas

-Deri

-İnce bağırsak

ORGAN NAKLİ KİMLERDEN YAPILIR?

Kadavradan

Canlıdan

Organ nakli yapılabilir.

Kadavra donör (verici): Beyin ölümü gelişmiş hastaların organları bağışlandığı takdirde bunlar kadavra donör olarak tanımlanmaktadır.

Canlı donör: Organ nakli gereken hastanın eşi veya yakın akrabaları doku, kan grubu vb. uyum mevcut ise organ bağışında bulunabilmektedir. Sadece böbrek ve karaciğer nakli canlıdan yapılabilmektedir.

İleri kalp, karaciğer ve böbrek yetmezliği olan hastalarda sağlıklı bir yaşam sadece organ nakli ile mümkündür.

Gerçekleştirilen organ nakillerine karşın bağışlanan organ sayısının yetersiz olması nedeniyle günümüzde bağışlanan organlar ihtiyacı karşılamamaktadır. Bugün ülkemizde 40 binden fazla diyaliz hastası vardır (Ne yazık ki çoğu 20–40 yaşları arası genç ve orta yaşlarda hastalardır.). Yaşamlarını makinelere düzenli aralıklarla (haftada 3 kez ve her seferinde 3–4 saat) bağlanarak sürdürebilmektedirler. Buda sosyal yaşantılarını oldukça kötü bir şekilde etkilemektedir. Böbrek nakli ameliyatı ile bu bağımlılık sona ermekte ve yaşam süreleri uzamaktadır. İleri dönem kalp ve karaciğer hastalarının durumları çok daha üzücüdür. Diyaliz gibi bir yardımcı tedavi olanakları da olmadığı için kısa sürede yaşamları sona ermektedir.

ORGAN NAKLİ İYİ BİR TEDAVİ YÖNTEMİMİDİR?

Organ nakli ile yaşam süresi uzar, yaşam kalitesi artar, diyaliz gibi ileri dönem organ yetmezliklerinde kullanılan tedavilere göre maliyeti çok düşüktür. O halde organ nakli ve organ bağışı ülkemiz için hem sağlık yönünden, hem de ekonomik yönden önemli bir katkıdır. Ayrıca bağımlılıkları azalır iş gücü kaybı da kazanca dönüşür.

Organ nakledilen ve 20 seneyi dolduran hastaların olduğunu biliyoruz. Bunlar bekârdılar, evlendiler, çocukları oldu, iş sahibi oldular. Benzer örnekler diğer organ nakilleri içinde çoğaltılabilir. Organ nakli ileri dönemdeki kalp, karaciğer ve böbrek hastaları için iyi bir tedavi yöntemidir.

BAĞIŞLANAN ORGANLAR KİMLERE NAKLEDİLİR?

Organ alacak hastalar öncelikle kan grubu ve doku grubu uyumuna, yaş, boy, kilo gibi kriterlere, ayrıca tıbbi aciliyet durumuna göre belirlenmektedir.

ORGAN NAKLİ OLMAK İÇİN NE YAPILMALIDIR?

Organ nakli olmak için öncelikle Bakanlığımız tarafından ruhsatlandırılan nakil merkezlerine başvurulması gerekmektedir. “Başvuru sonrasında hasta, nakil merkezinin organ bekleme listesine kaydedilmektedir. Yurt genelinde tespit edilen kadavra donörlerden bilimsel kurallara göre Bakanlığımız tarafından organ paylaşımı gerçekleşmekte ve sıradaki merkezin sıradaki uygun hastasına nakil gerçekleştirilmektedir.