Antalya'nın Akseki ilçesinde bulunan 25 haneli ve 55 nüfuslu tarihi Sarıhacılar Köyü, düğmeli evleri, tarihi İpek Yolu, kervan yolu ve yaklaşık 600 yıllık camisiyle yerli ve yabancı turistlerin ilgi odağı olmaya devam ediyor.
Geçtiğimiz yıl yaklaşık 200 bin ziyaretçiyi ağırlayan tarihi köy, bu yılın ilk 8 ayında ise nüfusunun yaklaşık bin 800 katı ile 100 binden fazla yerli ve yabancı ziyaretçiyi ağırladı. Yaklaşık 300-350 yıllık düğmeli evleriyle dikkat çeken tarihi Sarıhacılar Mahallesi, geleneksel mimarisini korumaya devam ediyor. Beton yapılaşmanın bulunmadığı mahallede, yeni imar planıyla yapılacak yeni yapıların da ancak bölgenin özgün mimarisine uygun şekilde, düğmeli ev tekniğiyle inşa edilmesine izin veriliyor.
"Antalya'nın deniz, kum ve güneşten ibaret olmadığını gösteriyor"
Toros Dağları'nın doğal güzellikleri arasında yer alan Sarıhacılar, Antalya'nın alternatif turizm rotaları arasında öne çıkıyor. Kültür turizmi rehberleri tarafından düzenlenen turlarda Sarıhacılar'ın yanı sıra Ormana, Altınbeşik Mağarası ve Manastır Kanyonu da ziyaret ediliyor.
Kültür turizmi rehberi Zeynep Ocak, Antalya'nın yalnızca deniz, kum ve güneş turizmiyle anılmaması gerektiğini söyledi. Ocak, "Antalya insanların zihninde hep deniz, kum, güneş ve sahil şehri olarak düşünülüyor. Ancak Antalya bundan çok daha fazlası. Özellikle Toros Dağları'nın güzelliği, doğal güzellikleri ve kültürel değerleri Antalya'nın turizm açısından farklı bir yüzünü ortaya koyuyor. Biz turistlerimizle haftada en az 2-3 gün Sarıhacılar başta olmak üzere düğmeli evleri görmek için buraya geliyoruz. Ormana'ya, Altınbeşik Mağarası'na ve yol üzerinde Manastır Kanyonu'na uğruyoruz" dedi.
"Turistler tarihe yakından tanıklık etmekten mutlu oluyor"
Bölgede turistlere tarihi ve doğal güzellikleri anlattıklarını belirten Ocak, "Buraların hem tarihinden, hem isimlerinin nereden geldiğinden hem de doğal güzelliklerinden bahsediyoruz. Hem yerli hem yabancı misafirlerimizden çok güzel geri dönüşler alıyoruz. Antalya'nın sadece deniz, kum ve güneşten ibaret olmadığını görmeleri onları çok mutlu ediyor. Bu turlarımız da çok rağbet görüyor" diye konuştu.
Sarıhacılar'ın tarihi İpek Yolu üzerindeki konumuna dikkat çeken Ocak, "Selçuklu açısından çok önemli bir mevkideyiz. Liman ile başkent arasındaki bağlantıyı kuran bir yolun üzerindeyiz. Köyün en önemli özelliklerinden biri de yolun sonradan köyün yanından geçmesi değil, köyün tarihi İpek Yolu'nun etrafında şekillenmiş olmasıdır. Geçmişte ticari açıdan çok önemli bir köy olmuş" ifadelerini kullandı.
"Tarihi kervan yolu ziyaretçileri şaşırtıyor"
Tarihi İpek Yolu'nun kervan ve göç yolu olarak kullanılan bölümlerinin günümüze kadar ulaştığını belirten Ocak, "Bu yolun hala orijinal örneklerini görebiliyoruz. Misafirlerimiz bunları gördüklerinde çok şaşırıyor. Tarihle bu kadar yakından tanıklık etmek onları gerçekten çok mutlu ediyor" dedi.
"Düğmeli evler turistlerin ilgi odağı"
Sarıhacılar'ın en önemli özelliklerinden birinin düğmeli evler olduğunu ifade eden Ocak, bu yapıların bölgenin geleneksel mimarisinin özgün örnekleri arasında yer aldığını söyledi. Ocak, "Düğmeli evler Sarıhacılar ve Ormana'da çok sık rastladığımız, çok özel bir mimari yapı. Katran ağacı olarak adlandırılan sedir ağacı ve yığma taş kullanılarak yapılıyor. Başka herhangi bir harç veya tutkal kullanılmıyor. Bu yönüyle gerçekten eşsiz bir yapı" diye konuştu.
"600 yıllık camisiyle dikkat çekiyor"
Köyün tarihi camisinin de ziyaretçiler açısından önemli bir değer olduğunu belirten Ocak, yaklaşık 600 yıllık olduğu belirtilen caminin ahşap işçiliği ve mimari özellikleriyle dikkat çektiğini söyledi.
Caminin yapımında sedir ağacının kullanıldığını anlatan Ocak, "Sedir ağacı ya da yöresel adıyla katran ağacı yapısı nedeniyle böcek barındırmıyor, nem ve küf tutmuyor. Bu da yapının uzun yıllar sağlam kalmasını sağlıyor. Taş ve ahşabın birlikte kullanıldığı yapının duvarları yaklaşık 1 metre kalınlığa ulaşabiliyor" dedi. Caminin içerisinde dönemin imkanlarıyla oluşturulmuş özel bir akustik sistem bulunduğunu da belirten Ocak, mihrabın ve minberin katran ağacından yapıldığını, üzerlerinde kök boyalarla oluşturulmuş süslemelerin bulunduğunu ifade etti.
"Alanya ve Gazipaşa'dan da turistler geliyor"
Alanya-Gazipaşa bölgesinden kültür turizmi amacıyla Sarıhacılar'a gelen Ülkü Yüksel ise köyü çok beğendiğini söyledi. Yüksel, "Alanya bölgesinden bu bölgeye geldik. Düğmeli evleri, özellikle camiyi, evlerin yapısını, İpek Yolu'nu ve tarihi kervansaray yolunu görmeye geldik. Herkesin gelip görmesini istediğimiz bir bölge. Evleri çok güzel. Özellikle mimarisiyle dikkat çeken caminin içerisinin yapısı da çok güzel. Herkesin burayı görmesini isteriz" dedi.
"1999'dan bu yana turizm köyü olması için çalışıyoruz"
Sarıhacılar Köyü Platformu üyelerinden Fatma Genç ise köyün turizme kazandırılması için 1999 yılından bu yana çalışmalar yürüttüklerini belirtti.
Babasının Sarıhacılarlı olduğunu ifade eden Genç, "Köyümüzdeki çalışmalarımıza 1999 yılından itibaren devam ediyoruz. Turizm köyü olması yolunda çok ciddi çalışmalar yapıldı. Akseki Kaymakamlığı, tüm kurumlar ve Kültür ve Turizm Bakanlığımızın destekleriyle köyümüzü bu noktaya getirdik" diye konuştu.
"Geçen yıl 200 bin ziyaretçi ağırladı"
Sarıhacılar'ın son yıllarda önemli bir turizm destinasyonu haline geldiğini belirten Genç, "Geçen yıl köyümüzde yaklaşık 200 bin yerli ve yabancı ziyaretçimiz oldu. Bu sene de sayımız 100 bine yaklaşmış durumda. Köyümüzde çok ciddi çalışmalar yapıldı" dedi. Kültür ve Turizm Bakanlığı ile Antalya Valiliğinin destekleriyle tarihi yapıların restorasyonlarının gerçekleştirildiğini anlatan Genç, "Tarihi eser tescilli evlerimiz onarıldı, restorasyonları yapıldı. Kültür ve Turizm Bakanlığımız tarafından koruma amaçlı imar planımız yapıldı" ifadelerini kullandı.
"Restorasyonla ayağa kaldırılan düğmeli evler butik otele dönüştü"
Tarihi evlerin korunması için verilen desteklerin büyük önem taşıdığını belirten Genç, restorasyon kredileri ve hibe destekleri sayesinde yıkılmak üzere olan bazı düğmeli evlerin yeniden hayata kazandırıldığını söyledi. Genç, "Kültür ve Turizm Bakanımız Sayın Mehmet Nuri Ersoy'un destekleriyle düğmeli evlerimize restorasyon kredileri ve hibe destekleri aldık. Yok olmaya yüz tutmuş, yıkılmak üzere olan düğmeli evlerimizi tekrar inşa ettik. Restorasyon sonrasında da şu anda bazı evlerimiz butik otel olarak konaklama hizmeti veriyor" dedi.
"Köy için yeni yatırımlar bekleniyor"
Sarıhacılar'ın turizm potansiyelinin daha da artırılması için yeni yatırımlara ihtiyaç olduğunu belirten Genç, koruma amaçlı imar planında yer alan sosyal donatı alanlarının hayata geçirilmesi için destek beklediklerini söyledi. Genç, "Belediye hizmet alanı, otoparklarımız ve turizmle ilgili her türlü hizmeti verebilecek alanlar planda belli. Sokak sağlıklaştırma ve cephe düzenlemesi gibi çalışmaların başlatılması için destek bekliyoruz" diye konuştu.
"Beton yapılaşmanın olmadığı köy olarak tanındı"
Sarıhacılar'ın özgün mimari dokusunun korunmasının önemine dikkat çeken Genç, "Sarıhacılar Köyümüz dünyada eşi benzeri olmayan, beton girmeyen tek köydür. Bu şekilde zaten tanındı ve ünlü oldu. Köyün içinden geçen Antalya'dan Konya'ya giden tarihi İpek Yolu da köyümüzün önemini artırıyor" dedi. Tarihi İpek Yolu, düğmeli evleri, geleneksel mimarisi, tarihi camisi ve Toroslar'ın doğal güzellikleriyle Sarıhacılar, Antalya'nın kültür turizmi rotalarının önemli duraklarından biri olmayı sürdürüyor.
"Düğmeli evleriyle zamana meydan okuyan Sarıhacılar'da beton yapıya izin yok"
Antalya'nın Akseki ilçesinde bulunan ve yaklaşık 300-350 yıllık düğmeli evleriyle dikkat çeken tarihi Sarıhacılar Mahallesi, geleneksel mimarisini korumaya devam ediyor. Beton yapılaşmanın bulunmadığı mahallede, yeni imar planıyla yapılacak yeni yapıların da bölgenin özgün mimarisine uygun şekilde, düğmeli ev tekniğiyle inşa edilmesine izin veriliyor.
Toros Dağları'nın eteklerinde yer alan Sarıhacılar, yığma taş ve yörede yetişen sedir ağacının yöresel adıyla "katran ağacı" kullanılarak oluşturulan düğmeli evleriyle Antalya'nın önemli kültür turizmi merkezlerinden biri olarak öne çıkıyor. Asırlardır ayakta kalan evler, bölgenin geleneksel yapı tekniğinin günümüzde de yaşatılmasını sağlıyor.
"Beton yerine taş ve ahşap kullanılıyor"
Sarıhacılar'daki geleneksel yapılarda betonarme sistem yerine taş ve ahşap kullanılıyor. Düğmeli evlerin yapımında, taş duvarların arasına yerleştirilen ahşap hatıllar yapıya dayanıklılık kazandırırken, kullanılan sedir ağacı da bölgenin mimari karakterini ortaya koyuyor. Yaklaşık 300-350 yıllık olduğu belirtilen düğmeli evler, aradan geçen yüzyıllara rağmen özgün mimarileriyle ayakta duruyor. Evlerin taşıyıcı sisteminde kullanılan ahşap ve taş, bölgenin iklim şartlarına uygun doğal yapı malzemeleri olarak dikkat çekiyor.
"Yeni yapılar da geleneksel mimariye uygun olacak"
Sarıhacılar'ın tarihi dokusunun korunması amacıyla hazırlanan yeni imar planında da geleneksel mimarinin devam ettirilmesi hedefleniyor. Plan kapsamında yeni yapılaşmanın bölgenin tarihi dokusunu bozmayacak şekilde gerçekleştirilmesi ve düğmeli ev mimarisinin yaşatılması öngörülüyor.
Böylece mahallede yalnızca mevcut tarihi yapıların korunması değil, gelecekte yapılacak yapıların da Sarıhacılar'ın geleneksel mimari kimliğine uygun olması amaçlanıyor.
"Tarihi İpek Yolu'nun üzerinde"
Tarihi İpek Yolu güzergahında bulunan Sarıhacılar, geçmişte önemli bir ticaret ve geçiş noktası olarak kullanılırken günümüzde kültür turizminin önemli duraklarından biri haline geldi. Mahallenin içerisinden geçen tarihi kervan yolu, düğmeli evler ve geleneksel mimari, ziyaretçilere geçmişten günümüze uzanan bir yaşam kültürünü yakından görme imkanı sunuyor.
"Turistlerin ilgisi her geçen yıl artıyor"
Sarıhacılar, düğmeli evlerinin yanı sıra tarihi camisi ve doğal güzellikleriyle de yerli ve yabancı turistlerin ilgisini çekiyor. Geçtiğimiz yıl yaklaşık 200 bin ziyaretçiyi ağırlayan bölge, 2026 yılının ilk 8 ayında ise 100 binden fazla ziyaretçiyi ağırladı. Kültür turizmi açısından giderek daha fazla tanınan Sarıhacılar'da, tarihi yapıların korunması ve geleneksel mimarinin yeni yapılarda da sürdürülmesiyle mahallenin özgün kimliğinin gelecek nesillere aktarılması hedefleniyor. Düğmeli evleriyle adeta açık hava müzesini andıran Sarıhacılar, betonlaşmadan korunan tarihi dokusu ve yeni yapılarda da yaşatılacak geleneksel mimarisiyle Antalya'nın kültür turizmindeki farklı yüzünü ortaya koyuyor.
Kaynak:İHA
