Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) Kars Bölge Müdürü Adnan Bedlek, Hanehalkı Tüketim Harcaması verilerini kamuoyuyla paylaştı.
HANEHALKLARI BÜTÇELERİNDEN EN FAZLA PAYI KONUT VE KİRA HARCAMASINA AYIRDI
Hanehalkı bütçe araştırmasının 2014 yılında elde edilen sonuçlarına göre; Türkiye genelinde hanehalklarının tüketim amaçlı yaptığı harcamalar içinde en yüksek payı %24,8 oranıyla konut ve kira harcamaları alırken, harcamaların %19,7’si gıda ve alkolsüz içeceklerden oluştu. Hanehalkları toplam harcamalarının %2,1’ini sağlık harcamalarına, %2,4’ünü ise eğitim hizmetleri harcamalarına ayırdı.
HANEHALKI BAŞINA AYLIK ORTALAMA TÜKETİM HARCAMASI 2 BİN 848 TL OLDU
Hanehalkı başına aylık ortalama tüketim harcaması 2013 yılında 2 bin 572 TL iken 2014 yılında 2 bin 848 TL olarak tahmin edildi.
HARCAMA TÜRLERİNİN PAYI 2013 YILINA GÖRE ÖNEMLİ ÖLÇÜDE DEĞİŞMEDİ
Araştırmanın 2013 ve 2014 yılı sonuçları karşılaştırıldığında; 2013 yılında %19,9 olan gıda ve alkolsüz içecekler payının 2014’de %19,7 olduğu, giyim ve ayakkabı harcamaları payının %5,3 iken %5,1; konut ve kira harcamaları payının %25 iken %24,8, haberleşme harcamaları payının %4 iken %3,7, kültür ve eğlence harcamaları payının ise %3,1 iken %3 olduğu görüldü.
Alkollü içecek, sigara ve tütün harcamalarının %4,2 olan payı, sağlık harcamalarının %2,1 olan payı, eğitim hizmetlerinin %2,4 olan payı ile çeşitli mal ve hizmet harcamalarının %4,3 olan payı 2014 yılında değişmedi. Diğer yandan 2013 yılında %6,6 olan mobilya ve ev eşyası harcamaları payı 2014’te %6,8; %17,4 olan ulaştırma harcamaları payı %17,8 ve %5,9 olan lokanta ve otel harcamaları payı ise %6 oldu.
HARCAMA TÜRLERİNE GÖRE HANEHALKI TÜKETİM HARCAMALARININ DAĞILIMI, 2013-2014
DÜŞÜK GELİRLİ HANELER, YÜKSEK GELİRLİLERE GÖRE GIDAYA İKİ KAT DAHA FAZLA PAY AYIRDI
Gelire göre sıralı %20’lik gruplar itibariyle tüketim harcamalarının 2014 yılındaki dağılımına bakıldığında; birinci %20’lik grupta (en düşük gelir grubu) yer alan hanehalklarının gıda ve alkolsüz içeçecekler harcamasına ayırdığı pay %28,8 iken, beşinci %20’lik gruptaki (en yüksek gelir grubu) hanehalklarının ayırdığı payın %15,1 olduğu görüldü. Eğitim hizmetleri harcamalarının oranı ise birinci % 20’lik grup için %0,6 seviyesindeyken beşinci %20’lik grup için %4,2 oldu.
Toplam gıda ve alkolsüz içecekler harcamasının %12,4’ü gelire göre sıralı birinci % 20’lik grupta yer alan hanehalkları, %28,4’ü ise beşinci %20’lik grupta yer alan hanehalkları tarafından yapıldı. Konut ve kiraya yapılan harcamaların %11,2’si birinci %20’lik grupta yer alan hanehalklarına ait iken %32,5’i beşinci %20’lik gruptaki hanelerde oluştu.
Toplam eğitim hizmetleri harcamalarında ise birinci %20’lik grubun payı %2,2 iken beşinci %20’lik grubun payı %64,7 oldu. Ulaştırma için yapılan harcamaların sadece %4,2’si birinci %20’lik grupta yer alan hanehalklarına ait iken %45,7’si beşinci %20’lik grup tarafından yapıldı.
HARCAMA TÜRLERİNE GÖRE AYLIK ORTALAMA TÜKETİM HARCAMASININ DAĞILIMI, TÜRKİYE, 2013-2014
TEMEL GELİR KAYNAĞINA GÖRE HARCAMA KALIPLARININ DA DEĞİŞTİĞİ GÖRÜLDÜ
Temel gelir kaynağı maaş, ücret, yevmiye geliri olan hanehalkları gıda ve alkolsüz içecekler harcamasına %18,3 oranında pay ayırırken, emeklilik geliri olan hanehalklarının ayırdığı pay %24,2 oldu. Konut ve kira harcamalarına ayrılan payın en yüksek olduğu grup %34,2 ile temel gelir kaynağı diğer karşılıksız transfer geliri (dul, yetim, yaşlılık maaşı, yardım vb.) olan hanehalkları iken %21,8 ile en düşük pay ayıranların temel gelir kaynağı müteşebbis geliri olan hanehalkları olduğu görüldü.
Temel gelir kaynağı müteşebbis geliri olan hanehalklarının toplam harcamasının %20,1’i ulaştırma harcaması iken temel gelir kaynağı diğer karşılıksız transfer gelirleri olan hanehalklarının toplam harcamasının %9,5’ini ulaştırma harcamaları oluşturdu.