İthal kaz yavruları dünyaya geldi!

Kaz yetiştiriciliği ile ünlü Kars’ta bir işletme, Almanya’nın Hannover kentinden getirdiği yumurtalardan Embden ırkı 2 bin 400 yavru kaz çıktı.

İl Gıda, Tarım ve Hayvancılık Müdürü Hüseyin Düzgün ile Müdür Yardımcısı Mehmet Uluman, kaz üretim işletmesinde inceleme yaptı. Hızlı büyüyen, cüsseli, beyaz tüylü, eti verimi yüksek, turuncu ayakları, gözleri ise mavi olan Embden ırkı kazlar, 200 bin yerli kazın bulunduğu kenttin ticari hayatını renklendirecek.

Dr. Hüseyin Düzgün, Kars kazının Türkiye”ye ve dünyaya tanıtılması için bu önemli adıma her zaman destek olacaklarını dile getirdi. Ayrıca işletmenin 6 bin 240 adet kaz yumurtası kapasiteli kuluçka makineleri ile 2014 yılı için 5 bin adet kaz, 2015 yılı için ise 15 bin adet kaz üretmeyi hedeflediğini söyledi. Kaz kuluçkalarından alınan yüzde 85”lik çıkış oranın önemli ve büyük bir başarı olduğunu belirtip işletme sahiplerine ve çalışanlarına teşekkür etti.

Kars kazının Türkiye’ye ve dünyaya tanıtılması için bu önemli adıma her zaman destek olacaklarını da dile getiren İl Gıda, Tarım ve Hayvancılık Müdürü Hüseyin Düzgün, “Kars ilimiz, kazıyla meşhur olan, kazıyla anılan bir ildir. Takriben yıllık 200 bin civarında kaz üretim tüketimi yapan bir il konumundadır” dedi.

KARS SADECE KAZLA ANILMAKLA KALMAYACAK DEĞİL TÜRKİYE”YE DÜNYAYA KENDİNİ TANITACAK

Düzgün şöyle konuştu:

“Kars ilimiz kazıyla meşhur olan, kazıyla anılan bir ildir. Takriben yıllık 200 bin civarında kaz üretim tüketimi yapan bir il konumundadır. Her ne kadar Kars kazıyla meşhur olsa da işletme olarak koyun ya da büyükbaş hayvan işletmeciliği gibi değil. Üniversitemizin bu konuda yaptığı çalışmalara rağmen, kazcılık ünitesi olmasına rağmen, büyük işletmeler bazında kaz üreticiliği yapılmıyor. Burada 10-20 kazı olan kişiler yumurtaları alıp kuluçkaya yatırıyor. Kaz çıkış gücü yüksek olan bir hayvan türü değildir. Bazı özel çıkış özellikleri olan bir hayvan ırkıdır. Bu nedenle vatandaş elinde çok yüksek düzeyde çıkış yapılamıyor. 30 yumurtadan belki 10 tanesinden kaz çıkabiliyor sadece. Şuana kadar yapılan kazcılık bu boyuttaydı. Ama biz, yaklaşık bir yıldır gerek kaz tüyü ihracatı yapan arkadaşlarla olsun gerek kaza gönül vermiş Karslı zengin iş adamlarımıza bunu anlattık. Bu işletme boyutunda iş yapalım dedik. Bunun geleceğini anlattık insanlara. Ve Barış Bey ile bunu başlatmış olduk. 6 bin civarında bir kaz üretimine sahip olmayı hedefliyoruz şuan 2 bin 400 kazla bu işe başladık. Biz bu yıl bakanlığımıza yaptığımız gerek sözlü gerek yazılı çalışmalarımızla yöremiz, milletvekillerimizin de çabalarıyla bakanlığımız daha önce destek kapsamında olmayan kazı da bakanlar kurulu kararıyla faizsiz kredi desteği konumunda kazı da sokmuştur. Yani artık kazcılık yapmak isteyen, işletme kurmak isteyen, damızlık yetiştiriciliği yapmak isteyen yetiştiricilerimiz faizsiz kredi desteğinden faydalanabilir. İnşallah önümüzdeki yıllarda TKT dediğimiz Avrupa Birliği İPARD desteklerine de kazcılığı sokabilirsek ben inanıyorum ki Kars sadece kazla anılmakla kalmayacak değil Türkiye”ye dünyaya kendini tanıtacak, anlatacak bir il haline gelecek.

TÜRKİYE’DE BU KAPASİTEYLE ÇALIŞAN İLK KAZ İŞLETME

Düzgün ayrıca, kaz üretiminin sıkıntılı, zorlu olan bir uğraş dalı olduğunu da belirterek şöyle konuştu:

“Kuluçkahane randımanı, kuluçkahaneden çıkan yumurta sayısı randıman olarak çok düşük yüzdelerdedir. Bu kurduğumuz işletmede iyi bir yüzde yakaladık. 6 bin 400 niyetiyle çıktığımız işletmemizde 2 bin 400 yumurta kuluçkahaneye girdi. Şuan da 1200 adeti çıkış yaptı. Bunlar tabi günlük, haftalık ve 3 haftalık olacak boyutta şuanda kaz civcivlerimiz mevcut. Üretim devam edecek. Randımanda %80”lik bir randıman alındı ki bu uluslararası düzeyde yapılmış bir araştırma. İnanıyorum ki bu kültürü alan işletmecimiz ziraat mühendisi olmasının da etkisiyle, bu işe de gönül vermiş olmasıyla bir başarı yakaladı. 1200 kaz çıkışı oldu. Kars”ta hatta Türkiye’de bu kapasiteyle çalışan ilk kaz işletmesi bu diyebilirim. İlimizde de ilk zaten. Bu tür işletmeleri arttırarak kazcılığın daha çok gelişeceğini düşünüyorum. Biz bakanlık olarak birçok destek sunuyoruz. Maddi olarak işletme sahiplerine bu yıl bakanlığımız yayınlanan bakanlar kurulu kararında faizsiz kredi desteği sunuluyor. Yetiştiricilerimiz bu faizsiz kredi desteğinden yararlanabilecek. İlimizden diğer bütün illerimize kaz gidiyor. Şuan 1 yıldır yaptığımız kaz tüyü ihracatı devam etmektedir. Arzumuz kaz tüyü gönderdiğimiz gibi kaz da gönderebilmek ki Avrupa ülkeleri ciddi anlamda tüketiyor. Düşüncemiz yurt dışına ihraç edecek boyutta bir üretimden yana. Kaz bugüne kadar evde ihtiyaçları karşılayacak kadar yapılan bir yetiştiricilikti. Şuandan itibaren inanıyorum ki aile işletmeciliğinden endüstriyel işletmeciliğe geçecek. Teşvik politikalarımız var. Durumu iyi olan iş adamlarımız rahatlıkla kaz işletmeciliğine geçebilir. Kaz ilk defa bu yıl faizsiz kredi kullanılabilen bir işletme haline geldi.”

KARS KAZINI DÜNYAYA TANITMAK İÇİN YATIRIM YAPTIK

İşletmenin Genel Müdürü Barış Gültekin, Kars kazını dünyaya tanıtmak için yatırım yaptıklarını ve bu yıl 5 bin, gelecek yıl ise 15 bin kaz üretmeyi hedeflediklerini söyledi. Barış Gültekin, yumurta veriminin çok iyi olduğu Embden ırkında, her kazın sezonda 30-40 yumurta verdiğini anlattı. Gültekin daha sonra şunları söyledi: “Karslıyım. 2 yıldır Kars”ta bulunuyorum. Kaz yetiştiriciliği yapıyorum. Kuluçka makineleri ve kuluçkahanemizle, kurutulmuş Kars kazının Türkiye”ye ve dünyaya tanıtımı için uğraşıyoruz. Kars”a geldiğimde şunu gördüm. Kaz yetiştiriciliği bölgede yöresel olarak yapılmaktadır. Küçük işletmeler evlerde annelerimiz, teyzelerimiz kendi ihtiyaçlarını karşılayacak boyutta yetiştiriyor. Büyük anlamda bir üretim firması düşledim bu amaçla yola çıktım. Kendim zooteknist ve ziraat mühendisi olduğum için teknik bilgiye de sahibim. Bir atılım yaptık. İl müdürlüğümüz sağ olsun destek oldu. Önümüzdeki yıl kapasitemizi biraz daha arttırmayı düşünüyorum. Bilindiği üzere kaz kuluçkası dünyanın her yerinde teknik anlamda bir problemdir. Kaz yumurtası diğer kanatlılarda olduğu gibi tavukta, hindide, ördekte, bıldırcında, keklikte olduğu gibi kuluçka makinesinden kolay çıkan bir yumurta çeşidi değil. Hatta dünyanın önemli kuluçka firmaları Petersan gibi önemli kuluçka firmaları kaz kuluçka makineleri yapmaktan vazgeçmişlerdir bu nedenle. Biz gecemizi gündüzümüze kattık. İl müdürlüğümüzün desteğiyle de kuluçkayı başardık. Bugün itibariyle %74 ile %81 arasında kuluçka randımanı alıyoruz. Kaz kuluçkasını çözmüş olmamız bu alanda bizi mutlu etti, moral oldu. 2 bin 400 kaz civcivimiz var. Önümüzdeki yıl 10 bin tane damızlık ile ki bizim kazlarımız Almanya”nın Hanovar kentininden orijinini alan saf kazlardır. 10 bin kazımızla yaklaşık 20 bin adet kaz yetiştirmeyi hedefliyoruz.”

KARS’A İLİŞKİN MARKALAŞTIRMA YAPILMASI ADINA BU TÜR İŞLETMELERİN ARTTIRILMASI GEREKTİĞİNE İNANIYORUM

Mühendis Dündar Gültekin de, “Mühendisim. Bu işletmenin önemini övünçle dinledim, izledim. İlimiz transit olanaklarıyla, bölge müdürlükleriyle, gelişen hava limanıyla gelişmeye açık bir il konumunda. Tarım ve hayvancılık da bu kentin olmazsa olmazlarındandır. Kazcılık çok gelişmiş bir sektör değil. Kazı kentin dokusu içinde markalaştırmak, Kars’a ilişkin özgün bir Kars oluşturmak önemlidir. Balda, kaşarda tutturduğumuz standart kazda da tutturulabilir. Geleneksel anlamdan arındırıp yine Kars kazı üretmek ve bu üretimi büyük kapasiteli işletmeler halinde yapmak gerekiyor. Barış Bey”i bu anlamdaki katkılarından dolayı kutluyorum. Çünkü oldukça meşakkatli bir iş. Bir Karslı olarak Kars’a ilişkin markalaştırma yapılması adına bu tür işletmelerin arttırılması gerektiğine inanıyorum. Bu konuya vakıf, gerekeni yapan bir tarım il müdürlüğümüz var. Her türlü olumsuz iklim koşullarına rağmen bunun sürdürülmesi ve geleneksel kazcılıktan endüstriyel kazcılığa ulaşılması gerektiğine inanıyorum.” şeklinde konuştu. kha