TÜİK Haberleri
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) Kars Bölge Müdürlüğü, son verileri kamuoyuyla paylaştı:
DIŞ TİCARET ENDEKSLERİ, NİSAN 2014
İHRACAT BİRİM DEĞER ENDEKSİ %0,4 AZALDI
İhracat birim değer endeksi bir önceki yılın aynı ayına göre %0,4 azaldı. Endeks bir önceki yılın aynı ayına göre, “gıda, içecek ve tütün”de %1,1, “ham maddelerde (yakıt hariç)” %1,7 ve “imalat (gıda, içecek, tütün hariç) sanayi”nde %0,1 azalırken, “yakıtlar”da %3,5 arttı.
İTHALAT BİRİM DEĞER ENDEKSİ %1,4 AZALDI
İthalat birim değer endeksi bir önceki yılın aynı ayına göre %1,4 azaldı. Endeks bir önceki yılın aynı ayına göre, “gıda, içecek ve tütün”de %3,3, “ham maddelerde (yakıt hariç)” %3,2 ve “yakıtlar”da %2,7 azalırken, “imalat (gıda, içecek, tütün hariç) sanayi”nde %0,8 arttı.
İhracat miktar endeksi %8,2 arttı
İhracat miktar endeksi bir önceki yılın aynı ayına göre %8,2 arttı. Endeks bir önceki yılın aynı ayına göre, “gıda, içecek ve tütün”de %11,3, “ham maddelerde (yakıt hariç)” %10,2 ve “imalat (gıda, içecek, tütün hariç) sanayi”nde %12,1 artarken, “yakıtlar”da %15,8 azaldı.
İTHALAT MİKTAR ENDEKSİ %8,2 AZALDI
İthalat miktar endeksi 2014 yılı Nisan ayında bir önceki yılın aynı ayına göre %8,2 azaldı. Endeks bir önceki yılın aynı ayına göre, “gıda, içecek ve tütün”de %4,1, “ham maddelerde (yakıt hariç)” %1,3, “yakıtlar”da ve “imalat (gıda, içecek, tütün hariç) sanayi”nde % 0,1 artarken, “SITC’de başka yerde sınıflandırılmayan mallar”da %81,2 azaldı.
Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış ihracat miktar endeksi %8,1 azaldı
Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış seriye göre; 2014 Mart ayında 137,7 olan ihracat miktar endeksi %8,1 azalarak, 2014 Nisan ayında 126,5 oldu. Takvim etkilerinden arındırılmış seriye göre ise; 2013 Nisan ayında 118,1 olan ihracat miktar endeksi %8,2 artarak 2014 Nisan ayında 127,8 değerine yükseldi.
MEVSİM VE TAKVİM ETKİLERİNDEN ARINDIRILMIŞ İTHALAT MİKTAR ENDEKSİ %0,7 ARTTI
Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış seriye göre; 2014 Mart ayında 118,5 olan ithalat miktar endeksi %0,7 artarak, 2014 Nisan ayında 119,3 oldu. Takvim etkilerinden arındırılmış seriye göre ise; 2013 Nisan ayında 129,8 olan ithalat miktar endeksi %8,2 azalarak 2014 Nisan ayında 119,2 oldu.
DIŞ TİCARET HADDİ 2014 YILI NİSAN AYINDA 98,6 OLARAK GERÇEKLEŞTİ
İhracat birim değer endeksinin ithalat birim değer endeksine bölünmesiyle hesaplanan ve 2013 yılı Nisan ayında 97,5 olarak elde edilmiş olan dış ticaret haddi, 2014 yılı Nisan ayında da 98,6 oldu.
BELEDİYE ATIKLARININ %60’I DÜZENLİ DEPOLAMA TESİSLERİNE GÖNDERİLİYOR
Türkiye’de 2012 yılında toplam 2950 belediye içinde atık hizmeti verilen 2894 belediyede, 14,6 milyon tonu yaz mevsiminde, 11,2 milyon tonu kış mevsiminde olmak üzere 25,8 milyon ton atık toplanmıştır. Belediyelerde toplanan kişi başı günlük ortalama atık miktarı yaz mevsimi için 1,14 kg, kış mevsimi için 1,09 kg, yıllık ortalama ise 1,12 kg olarak hesaplanmıştır.
Atık toplama ve taşıma hizmeti verilen belediyelerde 2012 yılında toplanan 25,8 milyon ton atığın %59,9’u düzenli depolama tesislerine, %37,8'i belediye çöplüklerine, %0,6'sı kompost tesislerine gönderilmiş, %1,7’si ise diğer yöntemler ile bertaraf edilmiştir. 2004 yılında ise belediyelerde toplanan 25 milyon ton atığın %28’i düzenli depolama tesislerine, %65,6’sı belediye çöplüklerine, %1,4’ü kompost tesislerine gönderilmiş, %5’i ise diğer yöntemler ile bertaraf edilmiştir.
BELEDİYELERDE DÜZENLİ DEPOLAMA TESİSİ SAYISI 2004 YILINDA 16 İKEN, 2012 YILINDA BU SAYI 67’YE YÜKSELMİŞTİR.
İllere göre bakıldığında en fazla atık toplanan beş il sırası ile İstanbul, Ankara, İzmir, Antalya ve Bursa olmuştur. Türkiye’de 2012 yılında belediyelerde toplanan atığın %42’si bu beş ilde bulunan belediyelerde toplanmıştır. Kişi başı günlük atık miktarı İstanbul’da 1,13 kg olurken, Ankara’da 1,06 kg, İzmir’de 1,20 kg, Antalya’da 1,43 kg ve Bursa’da 0,96 kg olarak hesaplanmıştır.
Atık bertaraf ve geri kazanım tesisleri ile hizmet edilen nüfusun belediye nüfusuna oranı 2004 yılında %32 iken bu oran 2012 yılında %64’e yükselmiştir.
GAYRİ SAFİ YURTİÇİ HASILA, I. ÇEYREK: OCAK - MART, 2014
GAYRİ SAFİ YURTİÇİ HASILA (GSYH) DEĞERİ SABİT FİYATLARLA %4,3 ARTTI
Üretim yöntemiyle gayri safi yurtiçi hasıla tahmininde, 2014 yılı birinci çeyreği bir önceki yılın aynı çeyreğine göre sabit fiyatlarla %4,3’lük artışla 29 210 Milyon TL oldu.
GAYRİ SAFİ YURTİÇİ HASILA (GSYH) DEĞERİ CARİ FİYATLARLA %14,8 ARTTI
Üretim yöntemiyle gayri safi yurtiçi hasıla tahmininde, 2014 yılı birinci çeyreği bir önceki yılın aynı çeyreğine göre cari fiyatlarla %14,8’lik artışla 407 310 Milyon TL oldu.
İmalat sanayi, 2014 yılı birinci çeyreğinde cari fiyatlarla %18,6’lık artışla 67 081 Milyon TL, sabit fiyatlarla %4,9’luk artışla 7 518 Milyon TL oldu.
Finans ve sigorta faaliyetleri, 2014 yılı birinci çeyreğinde cari fiyatlarla %4,5’lik azalışla 12 839 Milyon TL, sabit fiyatlarla %13,9’luk artışla 4 005 Milyon TL oldu.
MEVSİM VE TAKVİM ETKİSİNDEN ARINDIRILMIŞ SABİT FİYATLARLA GSYH BİR ÖNCEKİ ÇEYREĞE GÖRE %1,7 ARTTI
Bugüne kadar, doğrudan yöntemle mevsim ve takvim etkilerinden arındırılan GSYH, üretim ve harcama yöntemine göre alt bileşenlerin arındırıldıktan sonra toplulaştırılmasıyla dolaylı yaklaşım kullanılarak hesaplanmaya başlanmıştır. Bu çalışma ile ilgili ayrıntılı bilgiye açıklama bağlantısından ve metaveriden ulaşılabilir.
Takvim etkisinden arındırılmış sabit fiyatlarla GSYH 2014 yılı birinci çeyreği bir önceki yılın aynı çeyreğine göre %4,4’lük artış gösterirken, mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış GSYH değeri bir önceki çeyreğe göre %1,7 oldu.
HANEHALKLARININ NİHAİ TÜKETİM HARCAMALARI SABİT FİYATLARLA %2,9 ARTTI
Hanehalklarının nihai tüketim harcamalarının değeri 2014 yılı birinci çeyreğinde cari fiyatlarla %9,0’lık artışla 286 269 Milyon TL, sabit fiyatlarla %2,9’luk artışla 20 208 Milyon TL oldu.
DEVLETİN NİHAİ TÜKETİM HARCAMASI SABİT FİYATLARLA %8,6 ARTTI
Devletin nihai tüketim harcaması değeri 2014 yılı birinci çeyreğinde cari fiyatlarla %22,1’lik artışla 62 740 Milyon TL, sabit fiyatlarla %8,6’lık artışla 3 106 Milyon TL oldu.
GAYRİ SAFİ SABİT SERMAYE OLUŞUMU SABİT FİYATLARLA %0,5 AZALDI
Gayri safi sabit sermaye oluşumu değeri 2014 yılı birinci çeyreğinde cari fiyatlarla %14,8’lik artışla 87 344 Milyon TL, sabit fiyatlarla %0,5’lik azalışla 7 062 Milyon TL oldu.
MAL VE HİZMET İHRACATI SABİT FİYATLARLA %11,4 ARTTI
Mal ve hizmet ihracatı değeri 2014 yılı birinci çeyreğinde cari fiyatlarla %35,9’luk artışla 115 275 Milyon TL, sabit fiyatlarla %11,4’lük artışla 8 055 Milyon TL oldu.
MAL VE HİZMET İTHALATI SABİT FİYATLARLA %0,8 ARTTI
Mal ve hizmet ithalat değeri 2014 yılı birinci çeyreğinde cari fiyatlarla %21,8’lik artışla 134 343 Milyon TL, sabit fiyatlarla %0,8’lik artışla 8 314 Milyon TL oldu.
SANAYİ ÜRETİM ENDEKSİ, NİSAN 2014
Mevsim ve takvim etkisinden arındırılmış sanayi üretimi bir önceki aya göre
%1,0 arttı
Sanayinin alt sektörleri (2010=100 temel yıllı) incelendiğinde; 2014 yılı Nisan ayında bir önceki aya göre madencilik ve taşocakçılığı sektörü endeksi %3,9, imalat sanayi sektörü endeksi %0,4 ve elektrik, gaz, buhar ve iklimlendirme üretimi ve dağıtımı sektörü endeksi ise %3,4 arttı.
TAKVİM ETKİSİNDEN ARINDIRILMIŞ SANAYİ ÜRETİMİ BİR ÖNCEKİ YILIN AYNI AYINA GÖRE
%4,6 ARTTI
Sanayinin alt sektörleri (2010=100 temel yıllı) incelendiğinde; 2014 yılı Nisan ayında bir önceki yılın aynı ayına göre madencilik ve taşocakçılığı sektörü endeksi %9,3, imalat sanayi sektörü endeksi %4,2 ve elektrik, gaz, buhar ve iklimlendirme üretimi ve dağıtımı sektörü endeksi ise %5,8 arttı.
Mevsim ve takvim etkisinden arındırılmış ana sanayi gruplarında en yüksek artış sermaye malı imalatında gerçekleşti
Ana Sanayi Grupları (MIGs) sınıflamasına göre, 2014 yılı Nisan ayında bir önceki aya göre en yüksek artış %2,0 ile sermaye malı imalatında gerçekleşti.
Mevsim ve takvim etkisinden arındırılmış imalat sanayiinde en yüksek artış diğer ulaşım araçlarının imalatında gerçekleşti
İmalat sanayi alt sektörleri incelendiğinde, 2014 yılı Nisan ayında bir önceki aya göre en yüksek artış %25,4 ile diğer ulaşım araçlarının imalatında gerçekleşti. Bu artışı, %14,5 ile makine ve ekipmanların kurulumu ve onarımı, %5,0 ile temel eczacılık ürünlerinin ve eczacılığa ilişkin malzemelerin imalatı takip etti.
Mevsim ve takvim etkisinden arındırılmış imalat sanayiinde en yüksek düşüş tütün ürünleri imalatında gerçekleşti
İmalat sanayi alt sektörleri incelendiğinde, 2014 yılı Nisan ayında bir önceki aya göre en yüksek düşüş %6,0 ile tütün ürünleri imalatında gerçekleşti. Bu düşüşü, %5,5 ile diğer imalatlar, %4,7 ile elektrikli teçhizat imalatı takip etti.
FİNANSAL YATIRIM ARAÇLARININ REEL GETİRİ ORANLARI, MAYIS 2014
AYLIK EN YÜKSEK REEL GETİRİ BORSA İSTANBUL (BIST) 100 ENDEKSİ’NDE GERÇEKLEŞTİ
En yüksek aylık reel getiri, Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi (Yİ-ÜFE) ile indirgendiğinde %5,91, Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) ile indirgendiğinde ise %4,94 oranlarıyla BIST 100 Endeksi’nde gerçekleşti.
Yİ-ÜFE ile indirgendiğinde; yatırım araçlarından Devlet İç Borçlanma Senetleri (DİBS) %1,55 ve mevduat faizi %0,93 oranında reel getiri sağladı. Buna karşılık, Euro %1,72, külçe altın %1,66 ve Amerikan Doları %1,18 oranında yatırımcısına kaybettirdi. TÜFE ile indirgendiğinde Devlet İç Borçlanma Senetleri %0,62 ve mevduat faizi %0,01 oranında reel getiri sağlarken, Euro %2,62, külçe altın %2,56 ve Amerikan Doları %2,08 oranında yatırımcısına kaybettirdi.
BIST 100 Endeksi üç aylık değerlendirmede; Yİ-ÜFE ile indirgendiğinde %20,06, TÜFE ile indirgendiğinde ise %17,04 oranıyla yatırımcısına en yüksek reel getiri sağlayan yatırım aracı olurken, külçe altın Yİ-ÜFE ile indirgendiğinde %6,27, TÜFE ile indirgendiğinde ise %8,63 oranında yatırımcısına en çok kaybettiren yatırım aracı oldu.
Altı aylık değerlendirmeye göre; kapsama alınan yatırım araçları arasında Yİ-ÜFE ve TÜFE ile indirgendiğinde yatırımcısına kazanç sağlayan olmadı. Aynı dönemde BIST 100 Endeksi, Yİ-ÜFE ile indirgendiğinde %3,82, TÜFE ile indirgendiğinde ise %3,50 oranında yatırımcısına en çok kaybettiren yatırım aracı oldu.
YILLIK DEĞERLENDİRMEDE EN YÜKSEK REEL GETİRİ EURO’DA GERÇEKLEŞTİ
Finansal yatırım araçları yıllık olarak değerlendirildiğinde Euro; Yİ-ÜFE ile indirgendiğinde %8,79, TÜFE ile indirgendiğinde ise %10,40 oranında yatırımcısına en fazla reel getiriyi sağladı. Diğer taraftan, BIST 100 Endeksi Yİ-ÜFE ile indirgendiğinde %23,69, TÜFE ile indirgendiğinde ise %22,56 oranında yatırımcısına en çok kaybettiren yatırım aracı oldu.
